Sầu riêng Việt Nam tiếp tục khẳng định vị thế là một trong những mặt hàng nông sản xuất khẩu chủ lực, mang lại giá trị kinh tế cao. Mới đây, ngành hàng này đón nhận thông tin đặc biệt tích cực khi Trung Quốc chính thức phê duyệt thêm gần 1.000 mã số vùng trồng và cơ sở đóng gói, mở ra cơ hội tăng trưởng mạnh mẽ cho sầu riêng Việt trên thị trường tiêu thụ lớn nhất thế giới.
Gần 1.000 mã số mới được thông qua
Theo thông tin từ Tổng cục Hải quan Trung Quốc (GACC), nước này vừa phê duyệt bổ sung 829 mã số vùng trồng và 131 mã số cơ sở đóng gói sầu riêng của Việt Nam. Với quyết định này, tổng số mã số được cấp phép đã vượt mốc 1.800.
Đây được xem là bước tiến mang tính chiến lược, giúp mở rộng cánh cửa xuất khẩu chính ngạch của sầu riêng Việt Nam vào thị trường tỷ dân. Việc phê duyệt thêm số lượng lớn mã số không chỉ tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động thương mại mà còn thể hiện sự ghi nhận của phía đối tác đối với nỗ lực nâng cao chất lượng, minh bạch hóa truy xuất nguồn gốc và đáp ứng các tiêu chuẩn ngày càng khắt khe của Việt Nam.
Chủ động xây dựng mã vùng trồng ngay hôm nay để mở rộng cánh cửa xuất khẩu!
Động lực tăng trưởng cho ngành sầu riêng
Tầm quan trọng của quyết định này được thể hiện rõ qua các con số kinh tế. Tính đến hết tháng 10, kim ngạch xuất khẩu sầu riêng đã vượt mốc kỷ lục 3,2 tỷ USD của cả năm trước đó, tăng 12,3% so với cùng kỳ.
Hiện nay, Trung Quốc chiếm hơn 90% tổng kim ngạch xuất khẩu sầu riêng của Việt Nam. Vì vậy, việc được cấp thêm mã số vùng trồng và cơ sở đóng gói được đánh giá là yếu tố then chốt, có ý nghĩa “sống còn” đối với đà tăng trưởng bền vững của toàn ngành.
Theo ông Nguyễn Thanh Bình, Chủ tịch Hiệp hội Rau quả Việt Nam, kết quả tích cực này đến từ quá trình chuyển đổi mạnh mẽ trong sản xuất và xuất khẩu. Doanh nghiệp đã đẩy mạnh ứng dụng công nghệ cao, quản lý vùng trồng bài bản, minh bạch truy xuất nguồn gốc và tuân thủ nghiêm các yêu cầu kỹ thuật của thị trường quốc tế.
Thách thức vẫn hiện hữu
Dù cơ hội mở ra rất lớn, con đường xuất khẩu sầu riêng vẫn tiềm ẩn nhiều thách thức. Các quy định từ phía Trung Quốc ngày càng được siết chặt, đặc biệt là Nghị định 280 dự kiến có hiệu lực từ ngày 1/6/2026, với yêu cầu nghiêm ngặt hơn trong đăng ký và quản lý cơ sở sản xuất thực phẩm nhập khẩu.
Trước đó, ngành sầu riêng Việt Nam từng đối mặt với giai đoạn xuất khẩu chững lại do các cảnh báo liên quan đến tồn dư Cadimi và chất vàng O (Auramine O) – những hợp chất có nguy cơ ảnh hưởng đến sức khỏe người tiêu dùng.
Theo ông Đặng Phúc Nguyên, Tổng Thư ký Hiệp hội Rau quả Việt Nam, mục tiêu xuất khẩu 3,5 tỷ USD vào năm 2025 là hoàn toàn khả thi. Tuy nhiên, ông cũng cảnh báo rằng khâu giám sát chuỗi xuất khẩu hiện chưa bao quát toàn bộ quá trình, tiềm ẩn nguy cơ gian lận và làm suy giảm uy tín của ngành nếu không được kiểm soát chặt chẽ.
Giải pháp đồng bộ để giữ vững “tấm vé” xuất khẩu
Trước những thách thức trên, các cơ quan quản lý và hiệp hội ngành hàng đang triển khai nhiều giải pháp toàn diện.
Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn đã ban hành Quyết định số 3015/QĐ-BNN-PTNT nhằm chuẩn hóa quy trình từ sản xuất, bảo quản, đóng gói đến xuất khẩu, đồng thời quy định rõ trách nhiệm của từng chủ thể tham gia chuỗi. Hiện cả nước có 12 phòng kiểm định Cadimi và 8 phòng kiểm định vàng O đủ điều kiện phục vụ hoạt động xuất khẩu.
Song song đó, Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật phối hợp với các địa phương triển khai các giải pháp cải tạo đất nhiễm Cadimi, từ biện pháp ngắn hạn như bón vôi, trồng cây hấp thu kim loại nặng, đến các giải pháp dài hạn như thay đổi thói quen sử dụng phân bón và tăng cường tập huấn kỹ thuật cho nông dân.
Về phía ngành hàng, các nhà khoa học và hiệp hội địa phương cũng tích cực vào cuộc. Nhiều mô hình thí điểm xử lý đất nhiễm Cadimi đang được triển khai tại Tiền Giang, Đắk Nông. Hiệp hội Sầu riêng Đắk Lắk đề xuất xây dựng chuỗi kiểm soát đồng bộ từ vùng trồng kiểu mẫu, áp dụng nhật ký điện tử, thiết lập phòng xét nghiệm độc lập và truy xuất nguồn gốc bằng mã QR đến từng trái sầu riêng.
Cơ hội vàng đi cùng trách nhiệm
Việc Trung Quốc phê duyệt thêm gần 1.000 mã số được xem là “cú hích” lớn, mở ra cơ hội vàng để sầu riêng Việt Nam tiếp tục bứt phá. Tuy nhiên, để cơ hội này mang lại giá trị bền vững, việc duy trì và nâng cao tiêu chuẩn chất lượng, cũng như đảm bảo tính minh bạch trong toàn bộ chuỗi cung ứng, là yêu cầu bắt buộc.
Thành công của sầu riêng Việt Nam trong thời gian tới không chỉ quyết định vị thế tại thị trường Trung Quốc, mà còn là bước đệm quan trọng để chinh phục thêm nhiều thị trường khó tính khác trên thế giới.
